बाढीबाट क्षति: रु ३ खर्ब ८७ अर्ब नोक्सानी र राष्ट्रिय शोक

१९ भदौ, काठमाडौं ।

काठमाडौँ। नेपालको भोटेकोशी र त्रिशूली नदी तटीय क्षेत्रमा आएको विनाशकारी बाढीबाट क्षति भई रु ३ खर्ब ८७ अर्बभन्दा बढीको भौतिक नोक्सानी भएको प्रारम्भिक अनुमान गरिएको छ। अविरल वर्षापछि आएको भीषण विपत्तिका कारण ठूलो जनधनको क्षति भएपछि सरकारले आगामी भदौ २२ गते राष्ट्रिय शोक घोषणा गर्ने निर्णय गरेको छ। बाढी आएको नवौँ दिन बितिसक्दा पनि प्रभावित क्षेत्रमा राहत तथा खोजी कार्य निरन्तर जारी छ।

विपद्का कारण हालसम्म १,२५० जनाभन्दा बढी व्यक्तिको ज्यान गइसकेको आधिकारिक पुष्टि भएको छ। यस्तै, ५,००० भन्दा बढी नागरिक अझै पनि सम्पर्कविहीन रहेका छन्। नदी किनारका कैयौँ बस्तीहरू पूर्ण रूपमा बगेका छन् भने सडक, पुल तथा सञ्चार संरचना ध्वस्त हुँदा उद्धार टोलीलाई विकट स्थानसम्म पुग्न कठिन भइरहेको छ। बेपत्ता नागरिकको खोजीका लागि सुरक्षा निकायका टोलीहरू परिचालन गरिएका छन्।

बिहीवार साँझ राजधानी काठमाडौँमा आयोजित पत्रकार सम्मेलनमा राष्ट्रिय विपद् जोखिम न्यूनीकरण तथा व्यवस्थापन प्राधिकरणका प्रमुख कार्यकारी धर्मराज उप्रेतीले सो क्षतिको प्रारम्भिक आँकडा सार्वजनिक गर्नुभएको हो। उहाँका अनुसार बाढीले निजी आवास, सरकारी भवन, पुल, जलविद्युत् आयोजना र कृषि क्षेत्रमा अपूरणीय क्षति पुर्याएको छ। यो क्षति नेपालको हालसम्मकै ठूला विपद्हरूमध्ये एक मानिएको छ।

मुख्य गरी भोटेकोशी र त्रिशूली नदी आसपासका मुख्य राजमार्गहरू कटान र पहिरोका कारण पूर्ण रूपमा अवरुद्ध भएका छन्। तटीय क्षेत्रका बासिन्दाहरूलाई सुरक्षित स्थानमा स्थानान्तरण गरिएको छ भने सम्भावित महामारी रोक्न स्वास्थ्य टोलीहरू खटाइएको छ। स्थानीय प्रशासनले नदी वरपरका क्षेत्रमा अझै पनि उच्च सतर्कता अपनाउन आग्रह गरेको छ।

सरकारले दिवङ्गतहरूप्रति श्रद्धाञ्जली अर्पण गर्दै भदौ २२ गते देशभरी राष्ट्रिय झण्डा आधा झुकाउने तयारी गरेको छ। बाढीपीडितका लागि आपत्कालीन खाद्यान्न, पाल र औषधि वितरण तीव्र पारिएको छ। विभिन्न सामाजिक संघसंस्था र अन्तर्राष्ट्रिय नियोगहरूले पनि राहत र पुनर्गठनमा सहयोगको हात बढाएका छन्।

अहिलेको मुख्य प्राथमिकता बेपत्ताको खोजी, विस्थापितको पुनर्स्थापना र अवरुद्ध सडक सञ्जाल पुनः सञ्चालन गर्नु रहेको छ। दीर्घकालीन रूपमा क्षति भएका भौतिक पूर्वाधारको पुनर्निर्माण गर्न ठूलो बजेट र रणनीतिक योजनाको आवश्यकता पर्ने देखिन्छ।