त्रिशूली-३ ए जलविद्युत आयोजना सुरुङ दुर्घटना: ४२ को उद्धार जारी

२३ भदौ, काठमाडौं ।

त्रिशूली-३ ए जलविद्युत आयोजनाको सुरुङभित्र बाढी र पहिरोका कारण कम्तीमा ४२ जना मजदुर फसेपछि उनीहरूको सुरक्षित उद्धारका लागि प्रयासहरू तीव्र पारिएको छ। अविरल वर्षासँगै आएको लेदोसहितको बाढीले आयोजनाको मुख्य सुरुङको प्रवेशद्वार नै पूरै बन्द गरिदिएपछि उद्धार कार्य अत्यन्त जटिल बनेको हो। सुरुङको प्रवेशद्वारमा करिब १५ मिटर बाक्लो ढुंगा, गिटी, बालुवा र लेदोको थुप्रो लागेकाले उद्धार टोलीलाई भित्र प्रवेश गर्न ठूलो सास्ती भइरहेको छ।

घटनाको विवरण अनुसार आयोजना स्थलमा एकाएक लेदो र पहिरो खस्दा सुरुङभित्र कार्यरत मजदुर तथा प्राविधिकहरू बाहिर निस्कन पाएका थिएनन्। प्रवेशद्वार पूर्ण रूपमा पुरिएकाले सुरुमा भित्र रहेका मानिसहरूको अवस्थाबारे केही थाहा हुन सकेको थिएन। तर उद्धारका क्रममा खटिएका टोलीले सुरुङभित्रबाट मानिसहरूको आवाज सुनेपछि भित्र फसेका मानिसहरू जीवितै रहेको पुष्टि भएको छ। १५ मिटर बाक्लो लेदोको थुप्रो पन्छाउने क्रममा भित्रबाट सहयोगका लागि याचना गरिरहेको आवाज सुनिएपछि उद्धारकर्ताहरूमा नयाँ आशा र उत्साह छाएको छ।

उद्धार कार्यलाई थप प्रभावकारी बनाउन नेपाल प्रहरी, सशस्त्र प्रहरी बल र नेपाल सेनाको संयुक्त टोलीका साथै स्थानीय बासिन्दा र आयोजनाका प्राविधिकहरू निरन्तर खटिएका छन्। सुरुङको मुखमा थुप्रिएको विशाल लेदो र ढुंगा हटाउन ठूला डोजर, एक्जाभेटर र अन्य भारी उपकरणहरूको प्रयोग गरिएको छ। यद्यपि, निरन्तर खसिरहेको लेदो र भौगोलिक जटिलताका कारण उपकरणहरू प्रयोग गरेर बाटो खोल्न निकै चुनौती थपिएको छ।

आयोजनाका प्राविधिकहरूका अनुसार सुरुङभित्र पर्याप्त अक्सिजन कायम राख्न र भित्र रहेका कामदारहरूलाई सुरक्षित राख्न वैकल्पिक उपायहरूको खोजी भइरहेको छ। सुरुङभित्र हावा पठाउने भेन्टिलेसन प्रणाली सुरक्षित छ या छैन भन्ने विषयमा पनि प्राविधिक टोलीले सूक्ष्म अध्ययन गरिरहेको छ। भित्र फसेका मानिसहरूसँग सम्भव भएसम्म सम्पर्क स्थापित गर्ने र उनीहरूलाई धैर्य धारण गर्न आग्रह गर्ने काम भइरहेको उद्धार टोलीले जनाएको छ।

यस प्रकारका जलविद्युत आयोजनाहरूमा मनसुनको समयमा आउने बाढी र पहिरोले बारम्बार जोखिम निम्त्याउने गरेको छ। त्रिशूली-३ ए जलविद्युत आयोजना देशकै प्रमुख ऊर्जा संरचनाहरू मध्ये एक भएकाले यसको सुरक्षा र कामदारहरूको जीवन रक्षा सर्वोपरि प्राथमिकतामा परेको छ। गृह मन्त्रालय र स्थानीय प्रशासनले उद्धार कार्यलाई तीव्रता दिन आवश्यक सबै स्रोत र साधन परिचालन गरिएको बताएका छन्।

अहिले घटनास्थलमा उद्धार टोलीले लेदो पन्छाउने कामलाई २४ सै घण्टा अघि बढाउने रणनीति बनाएको छ। सुरुङभित्रबाट मानिसको आवाज सुनिएपछि आफन्त र सहकर्मीहरूमाझ आशाको किरण जागेको छ। उद्धार टोलीले निरन्तरको मिहिनेतबाट चाँडै सुरुङको बाटो खोलेर फसेका सबै ४२ जना मजदुरहरूलाई सकुशल बाहिर निकाल्न सकिने विश्वास व्यक्त गरेको छ।