दोधारा चाँदनी झोलुङ्गे पुल भत्किँदा होटल व्यवसाय सङ्कटमा

२७ कात्तिक, काठमाडौं ।

कञ्चनपुरको पर्यटकीय पहिचान बोकेको दोधारा चाँदनी झोलुङ्गे पुल महाकाली नदीमा आएको भीषण बाढीका कारण भत्किएर आवतजावत ठप्प भएपछि स्थानीय होटल व्यवसाय र पर्यटन क्षेत्र गम्भीर सङ्कटमा परेको छ। भीमदत्त नगरपालिका र दोधारा चाँदनी नगरपालिकालाई जोड्ने यो प्रसिद्ध पुलमा ठूलो क्षति पुगेपछि आन्तरिक तथा बाह्य पर्यटकको आगमन स्वाट्टै घटेको छ। पर्यटकीय चहलपहल शून्यप्रायः बनेपछि पुल वारिपारि वर्षौँदेखि सञ्चालनमा रहेका साना तथा मझौला होटल र खाजाघरहरू धराशायी बन्न पुगेका हुन्।

गत असोज दोस्रो साता महाकाली नदीमा आएको बाढीले पुलको मुख्य पिल्लरमा क्षति पुर्‍याएपछि सुरक्षालाई ध्यानमा राखेर सर्वसाधारण तथा सवारी साधनको आवागमन पूर्ण रूपमा बन्द गरिएको थियो। एसियाकै लामो झोलुङ्गे पुलमध्येको एक मानिने यस पुलको अवलोकनका लागि दैनिक हजारौँको सङ्ख्यामा पर्यटकहरू पुग्ने गर्दथे। तर, पुलमा क्षति पुगेर आवतजावत रोकिएपछि अहिले सिङ्गो पर्यटकीय क्षेत्र सुनसान बनेको छ।

आवतजावत ठप्प भएसँगै पर्यटकलाई लक्षित गरी सञ्चालन गरिएका स्थानीय होटल, रिसोर्ट, रेस्टुरेन्ट तथा खुद्रा पसलहरूमा ग्राहकको उपस्थिति न्यून भएको छ। स्थानीय व्यवसायीहरूका अनुसार पुल सञ्चालनमा रहँदा दैनिक उच्च कारोबार हुने गरे पनि अहिले पसल तथा होटलको दैनिकी धान्न र सञ्चालन खर्च उठाउन समेत मुस्किल परिरहेको छ। लामो समयसम्म पर्यटक नआउँदा कतिपय होटल सञ्चालकहरू व्यवसाय नै बन्द गरेर पलायन हुने स्थितिमा पुगेका छन्।

भत्किएको पुलको स्थलगत अध्ययन तथा प्राविधिक निरीक्षणका लागि पुगेको प्राविधिक टोलीले सरकारसमक्ष प्रतिवेदन पेस गरिसकेको छ। उक्त प्राविधिक प्रतिवेदन अनुसार पुलको पुनःनिर्माण र पूर्ण मर्मतका लागि करिब २० करोड रुपैयाँ लागत लाग्ने अनुमान गरिएको छ। यसका साथै पुललाई पुरानै अवस्थामा फर्काएर सुरक्षित रूपमा सञ्चालनमा ल्याउन कम्तीमा एक वर्षको समय लाग्ने प्राविधिक टोलीको निष्कर्ष छ।

पुनःनिर्माणमा लामो समय लाग्ने भएपछि स्थानीय बासिन्दा र व्यवसायीहरूमाझ थप चिन्ता छाएको छ। दोधारा चाँदनी क्षेत्रका बासिन्दाका लागि यो पुल केवल पर्यटकीय गन्तव्य मात्र नभई सदरमुकाम महेन्द्रनगरसँग जोडिने र दैनिक उपभोग्य वस्तु ओसारपसार गर्ने मुख्य जीवनरेखा पनि थियो। पुल बन्द भएपछि स्थानीयवासीले लामो र खर्चिलो वैकल्पिक मार्ग प्रयोग गर्नुपर्ने बाध्यता सिर्जना भएको छ, जसले गर्दा सर्वसाधारणको दैनिकी झनै कष्टकर बनेको छ।

स्थानीय होटल व्यवसायी सङ्घ तथा नागरिक समाजका प्रतिनिधिहरूले पुलको पुनःनिर्माण कार्यलाई तीव्र गतिमा अघि बढाउन सरकारसँग जोडदार माग गरेका छन्। एक वर्षसम्म पर्यटकीय गतिविधि रोकिँदा स्थानीय अर्थतन्त्र पूर्ण रूपमा ध्वस्त हुने खतरा औँल्याउँदै व्यवसायीहरूले तत्कालीन राहत, कर छुट तथा वैकल्पिक पर्यटन प्रवर्द्धनका कार्यक्रम ल्याउन स्थानीय, प्रदेश र सङ्घीय सरकारको ध्यानाकर्षण गराएका छन्।