अमेरिकी सेयर बजारमा एआईको जोखिमले भारी गिरावट

३० भदौ, काठमाडौं ।

न्युयोर्क — कृत्रिम बुद्धिमत्ता (एआई) प्रविधिको तीव्र विकास र यसले निम्त्याउन सक्ने सम्भावित सुरक्षा जोखिमबारे प्रविधि क्षेत्रका नेतृत्वकर्ताहरूले चेतावनी दिएपछि अमेरिकी सेयर बजारमा ठूलो गिरावट दर्ता भएको छ। सोमबार कारोबारको अन्तिम समयसम्म आइपुग्दा अमेरिकी सेयर बजारका प्रमुख सूचकाङ्कहरू उल्लेख्य रूपमा घट्दै बन्द भएका छन्। एआई क्षेत्रका प्रमुख हस्तीहरूले नै यसको विकासको गतिलाई केही सुस्त बनाउनुपर्ने धारणा सार्वजनिक गरेपछि लगानीकर्ताहरूमाझ अन्योल र चिन्ता बढेको छ।

न्युयोर्क स्टक एक्सचेन्जमा डाउ जोन्स औद्योगिक औसत, एस एन्ड पी ५०० तथा नास्डाक कम्पोजित जस्ता प्रमुख सूचकहरूमा सोमबार मन्दी देखिएको छ। विशेष गरी प्रविधि कम्पनीहरूको बाहुल्य रहेको नास्डाक सूचकमा बढी गिरावट आएको छ। विगत केही समयदेखि एआई प्रविधिमा आधारित कम्पनीहरूमा भारी लगानी भइरहेको र त्यसले बजारलाई नयाँ उचाइमा पुर्‍याइरहेको अवस्थामा एक्कासि आएको यो चेतावनीले लगानीकर्ताहरूलाई झस्क्याएको छ। एआई प्रविधिको तीव्र व्यावसायीकरण र ठूलो लगानीको अपेक्षा गरिरहेका लगानीकर्ताका लागि उद्योगकै प्रमुखहरूको यस्तो भनाइ अनपेक्षित बनेको हो।

प्रविधि क्षेत्रका प्रमुख कार्यकारी अधिकृत तथा अनुसन्धानकर्ताहरूले एआईको अनियन्त्रित प्रतिस्पर्धा र सुरक्षा चुनौतीप्रति गम्भीर ध्यान आकर्षण गराएका छन्। उनीहरूका अनुसार आवश्यक सुरक्षा मापदण्ड र नियमनविना एआईको क्षमता विस्तार गर्दा यसले विश्वव्यापी अर्थतन्त्र र वित्तीय सुरक्षामा गम्भीर जोखिम खडा गर्न सक्छ। यसअघि लगानीकर्ताहरूले एआईलाई मुख्य आम्दानीको स्रोतका रूपमा हेर्दै प्रविधि कम्पनीहरूमा पूँजी खन्याइरहेका थिए। तर, विकासको गतिलाई नियन्त्रण गर्नुपर्ने आह्वानपछि बजारमा पर्ख र हेरको वातावरण सिर्जना भएको छ।

एआई क्षेत्रमा भएको तीव्र वृद्धिले समग्र अमेरिकी सेयर बजारलाई लामो समयदेखि गति दिँदै आएको थियो। ठूला प्रविधि कम्पनीहरूको सेयर मूल्य एआईसम्बन्धी नयाँ घोषणा र योजनाका कारण विगत महिनाहरूमा निरन्तर उकालो लागिरहेको थियो। तर, पछिल्लो सुरक्षा चिन्ता र चेतावनीले यी दिग्गज कम्पनीहरूको सेयर मूल्यमा समेत नकारात्मक असर पारेको छ। विश्लेषकहरूका अनुसार एआईको व्यावसायिक क्षमतामा भन्दा पनि यसको सम्भावित कडा नियमन र कानुनी जटिलताले लगानीको प्रतिफलमा ढिलाइ गराउन सक्ने डर बजारमा फैलिएको हो।

प्राविधिक क्षेत्रमा बढ्दै गएको यो जोखिमबारे विभिन्न देशका नियामक निकायहरूले पनि चासो बढाएका छन्। अमेरिकी सरकारले एआई प्रविधिको सुरक्षित प्रयोग र उत्तरदायी विकासका लागि नयाँ नीतिको तयारी गरिरहेको खबरहरू बाहिरिएका छन्। यसले आगामी दिनमा एआई प्रविधिमा काम गर्ने कम्पनीहरूमाथि नियमनको दायरा थप कडा हुन सक्ने अनुमान गरिएको छ। विशेषज्ञहरूका अनुसार प्रविधिको सुरक्षित विकास अत्यावश्यक भए पनि अचानक आएका यस्ता अभिव्यक्तिले अल्पकालीन रूपमा वित्तीय बजारमा अस्थिरता पैदा गरेको छ।

समग्रमा, एआई प्रविधिप्रतिको अत्यधिक उत्साहका बीच आएको यो चेतावनीले लगानीकर्ताहरूलाई आफ्ना रणनीति पुनरावलोकन गर्न बाध्य बनाएको छ। अमेरिकी सेयर बजारमा देखिएको यो पछिल्लो तरङ्गले केवल प्रविधि क्षेत्रलाई मात्र नभई समग्र विश्वव्यापी वित्तीय बजारलाई नै सतर्क गराएको छ। आगामी दिनमा एआई कम्पनीहरूले कसरी सुरक्षा जोखिम र व्यावसायिक वृद्धिको सन्तुलन कायम गर्छन् भन्ने विषयले नै सेयर बजारको भावी दिशा तय गर्ने देखिन्छ।