२७ जेठ, काठमाडौं । गृहमन्त्री सुधन गुरुङ ले दरबार हत्याकाण्डको अनुसन्धान प्रक्रिया पुनः अघि बढाउने निर्णय गरेपछि २५ वर्ष पुरानो घटनाबारे फेरि राष्ट्रिय बहस सुरु भएको छ।२०५८ साल जेठ १९ गते नारायणहिटी दरबारस्थित त्रिभुवन सदनमा भएको गोलीकाण्डमा तत्कालीन राजा वीरेन्द्र शाह, रानी ऐश्वर्य, युवराज दीपेन्द्र, अधिराजकुमार निराजन, अधिराजकुमारी श्रुतिसहित राजपरिवारका सदस्यहरूको मृत्यु भएको थियो। उक्त घटनापछि गठन गरिएको छानबिन समितिले युवराज दीपेन्द्रलाई घटनाको मुख्य जिम्मेवार ठहर गर्दै प्रतिवेदन सार्वजनिक गरेको थियो।तर त्यसबेला सार्वजनिक गरिएको निष्कर्षमाथि विभिन्न कोणबाट प्रश्न उठ्दै आएका छन्। धेरैले घटनाको निष्पक्ष र विस्तृत अनुसन्धान नभएको दाबी गर्दै आएका छन्।
गृहमन्त्री गुरुङले अनुसन्धान अघि बढाउने निर्णय गरेसँगै पुराना तथ्य, प्रमाण र घटनाक्रम पुनः परीक्षण हुने अपेक्षा गरिएको छ। यद्यपि घटनाको २५ वर्ष बितिसकेको, धेरै साक्षी तथा सम्बन्धित व्यक्तिको निधन भइसकेको र घटनास्थलको संरचना समेत परिवर्तन भइसकेकाले अनुसन्धान चुनौतीपूर्ण हुने देखिन्छ।
अझै चर्चामा रहेका १० प्रमुख प्रश्न
दरबार हत्याकाण्डसँग सम्बन्धित निम्न प्रश्नहरू लामो समयदेखि सार्वजनिक बहसको विषय बनेका छन्–
१. राजपरिवारका अधिकांश सदस्यको मृत्यु संयोग मात्र थियो?
घटनामा राजा वीरेन्द्रको परिवारका लगभग सबै सदस्यको मृत्यु हुनु संयोग मात्र हो वा अन्य कुनै कारण थियो भन्ने प्रश्न उठ्दै आएको छ।
२. अचेतजस्तै अवस्थामा रहेका दीपेन्द्र कसरी हतियारसहित फर्किए?
घटनाअघि अस्वस्थ अवस्थामा रहेको भनिएका युवराज दीपेन्द्र केही समयमै अत्याधुनिक हतियारसहित कसरी देखा परे भन्ने विषय विवादित रहँदै आएको छ।
३. सैनिक पोशाकमा फर्किने प्रक्रिया कसरी सम्भव भयो?
छोटो समयमा उनी पूर्ण सैनिक पोशाकमा तयार भएर आएको विषयबारे विभिन्न अड्कलबाजी हुने गरेका छन्।
४. निराजनलाई गोली कहिले र कसरी लाग्यो?
अधिराजकुमार निराजनको मृत्युको घटनाक्रमबारे स्पष्ट विवरण सार्वजनिक नभएको भन्दै प्रश्न उठाइन्छ।
५. दीपेन्द्र स्वयंलाई गोली कसरी लाग्यो?
आधिकारिक प्रतिवेदनले आत्मघाती गोली प्रहार भएको उल्लेख गरे पनि त्यसबारे विभिन्न शंका व्यक्त हुँदै आएका छन्।
६. घाइतेहरूलाई नजिकका अस्पतालमा किन लगिएन?
घटनास्थलबाट नजिक रहेका अस्पतालमा नलगेर सैनिक अस्पतालमा उपचारका लागि लगिनुको कारणबारे पनि प्रश्न उठेको छ।
७. प्रेक्षाको दुर्घटना केवल संयोग थियो?
घटनामा उपस्थित नभएकी धीरेन्द्रकी पत्नी प्रेक्षाको केही महिनापछि भएको हेलिकोप्टर दुर्घटनालाई लिएर पनि विभिन्न चर्चा हुने गरेका छन्।
८. दीपेन्द्र वास्तवमै २२ जेठसम्म जीवित थिए?
राजा घोषणा गरिएका दीपेन्द्रको स्वास्थ्य अवस्था र मृत्यु समयबारे पनि समयसमयमा बहस हुँदै आएको छ।
९. शव परीक्षण किन गरिएन?
मृतकहरूको पोस्टमार्टम नभएको वा त्यसबारे पर्याप्त सार्वजनिक जानकारी नआएको विषयलाई लिएर पनि प्रश्न उठ्ने गरेको छ।
१०. त्रिभुवन सदन किन भत्काइयो?
घटना भएको भवन पछि भत्काइएको निर्णयले पनि विभिन्न आशंका र बहस जन्माएको छ।
अनुसन्धानबाट के अपेक्षा?
सरकारले अनुसन्धानलाई औपचारिक रूपमा अघि बढाएमा घटनासम्बन्धी उपलब्ध अभिलेख, सरकारी दस्तावेज, प्रत्यक्षदर्शीका बयान तथा तत्कालीन प्रतिवेदनहरूको पुनरावलोकन हुन सक्ने देखिन्छ। तर यति लामो समयपछि सबै प्रश्नको स्पष्ट उत्तर भेटिने वा नपाइने विषय भने अनुसन्धानको प्रक्रियामै निर्भर रहनेछ। दरबार हत्याकाण्ड नेपालको आधुनिक इतिहासकै सबैभन्दा चर्चित र रहस्यमय घटनामध्ये एक मानिन्छ। त्यसैले नयाँ अनुसन्धानले पुराना प्रश्नहरूको जवाफ दिन सक्छ कि सक्दैन भन्ने विषयलाई आम नागरिकले चासोका साथ हेरिरहेका छन्।
यो पनि पढ्नुहोस: इरानले अमेरिकी अपाचे हेलिकोप्टर खसाल्यो, अमेरिकाद्वारा केशम टापुमा प्रतिआक्रमण, बीवाईडी प्रकरणमा एमालेको घोटाला आरोप, अर्थमन्त्रीमाथि राजद्रोहको मुद्दा चलाउन राप्रपाको माग, न्यून चापीय वायुको प्रभाव कायम, आज विभिन्न क्षेत्रमा वर्षाको सम्भावना, रविले बोलाएको सर्वदलीय बैठकमा गगन थापा सहभागी नहुने भएका छन्, पोखरा बसपार्कका स्थानीयले आफैं हटाउन थाले घर–टहरा, भारतीय विदेशमन्त्रीसँग परराष्ट्रमन्त्री शिशिर खनालले भने– नेपाल सरकारसँग कुनै पुरानो बोझ छैन, विश्व वातावरण दिवस २०२६ देशभर विभिन्न कार्यक्रमसहित मनाइँदै, कोरला नाकाबाट भित्रिएका ७५० विद्युतीय गाडी नियन्त्रणमा, सांसदलाई ४ अर्ब ३२ करोड बजेट बाँड्दै बागमती सरकार, प्रत्यक्ष सांसदलाई ५ करोडसम्म, सरकारले २५ संस्था खारेज , बैंकमा निष्क्रिय रहेको कोषको रकम सरकारले चलाउने, हकवालाले दाबी गरे फिर्ता हुने, पर्यटन प्रवर्धन र आगन्तुकहरुको लागि Tarevir.com को सुरुवात
Leave a Reply