कर्णाली सरकारले जेठमा मात्रै गर्‍यो २ अर्ब ४० करोड बजेट खर्च

४ असार, सुर्खेत । चालु आर्थिक वर्षको अधिकांश समय बजेट खर्चमा सुस्त देखिएको कर्णाली प्रदेश सरकारले जेठ महिनामा भने खर्चको गति उल्लेख्य रूपमा बढाएको छ। प्रदेश सरकारले जेठ महिनामा मात्रै २ अर्ब ४० करोड ४ लाख रुपैयाँ बजेट खर्च गरेको तथ्यांक सार्वजनिक भएको छ। चालु आर्थिक वर्ष २०८२/०८३ का लागि कर्णाली सरकारले ३२ अर्ब ९९ करोड ६६ लाख ५५ हजार रुपैयाँ बराबरको बजेट ल्याएको थियो। प्रदेश लेखा नियन्त्रक कार्यालयका अनुसार जेठ मसान्तसम्म कुल बजेटको ३६.२६ प्रतिशत अर्थात् १२ अर्ब ३ करोड ५६ लाख रुपैयाँ खर्च भएको छ।यसअघि वैशाख मसान्तसम्म कुल बजेट खर्च २९.०३ प्रतिशतमा सीमित थियो। जेठ महिनामा मात्रै कुल बजेटको ७.२३ प्रतिशत खर्च भएपछि खर्च दरमा केही सुधार देखिएको हो।

एक महिनामै २१ अर्बभन्दा बढी खर्च गर्नुपर्ने चुनौती

आर्थिक वर्ष समाप्त हुन अब एक महिना मात्रै बाँकी रहँदा प्रदेश सरकारले अझै ६३ प्रतिशतभन्दा बढी बजेट खर्च गर्नुपर्ने अवस्था छ। बाँकी रहेको रकम करिब २१ अर्ब १५ करोड रुपैयाँ बराबर रहेको छ, जुन व्यावहारिक रूपमा चुनौतीपूर्ण देखिएको छ।

गत आर्थिक वर्षको यही अवधिमा प्रदेश सरकारले ४१.७९ प्रतिशत बजेट खर्च गरिसकेको थियो। यस वर्षको खर्च दर विगत केही वर्षकै कमजोर मानिएको छ।प्रदेशका अर्थमन्त्री Rajiv Bikram Shah ले भने आर्थिक वर्षको अन्त्यसम्म कुल बजेटको ६३.५२ प्रतिशत खर्च हुने दाबी गरेका छन्।

विकास बजेट कार्यान्वयनमा गम्भीर समस्या

कर्णाली सरकारको मुख्य चुनौती विकास बजेट खर्चमा देखिएको छ। आर्थिक वर्षको ११ महिना बितिसक्दा पनि पुँजीगत अर्थात् विकास बजेटको केवल २७.७० प्रतिशत मात्र कार्यान्वयन भएको छ।

सरकारसँग १९ अर्ब ९८ करोड २७ लाख रुपैयाँ पुँजीगत बजेट रहेकामा हालसम्म ५ अर्ब ५३ करोड ६१ लाख रुपैयाँ मात्रै खर्च भएको छ। अझै करिब १४ अर्ब रुपैयाँ बराबरको विकास बजेट खर्च हुन बाँकी छ। जेठ महिनामा मात्रै १ अर्ब २३ करोड रुपैयाँ पुँजीगत बजेट खर्च भएको प्रदेश लेखा नियन्त्रक कार्यालयले जनाएको छ।

भौतिक पूर्वाधार मन्त्रालयको खर्च सबैभन्दा कमजोर

सबैभन्दा धेरै विकास बजेट रहेको Ministry of Physical Infrastructure and Urban Development Karnali ले १० अर्ब ७३ करोड रुपैयाँ बजेटमध्ये २ अर्ब ८९ करोड रुपैयाँ मात्रै खर्च गर्न सकेको छ। यो कुल बजेटको २७.८५ प्रतिशत मात्र हो। त्यसैगरी Ministry of Energy and Water Resources Karnali ले ३ अर्ब ५५ करोड रुपैयाँ बजेटमध्ये ४१.९९ प्रतिशत अर्थात् १ अर्ब ४३ करोड रुपैयाँ खर्च गरेको छ।

चालु खर्च भने ५० प्रतिशतभन्दा बढी

विकास बजेट खर्च कमजोर भए पनि तलब, भत्ता तथा प्रशासनिक खर्च समेटिएको चालु बजेटको कार्यान्वयन भने तुलनात्मक रूपमा राम्रो देखिएको छ। जेठ मसान्तसम्म चालु बजेटतर्फ ५०.६४ प्रतिशत अर्थात् ६ अर्ब ३७ करोड ८० लाख रुपैयाँ खर्च भएको प्रदेश लेखा नियन्त्रक कार्यालयको तथ्यांकले देखाएको छ।

मुख्यमन्त्री Yam Lal Kandel ले बजेट कार्यान्वयनमा कर्मचारीतन्त्रको कमजोर भूमिकालाई मुख्य कारण बताउँदै आएका छन्। अर्कोतर्फ कर्मचारी र केही मन्त्रीहरूले आन्दोलन तथा निर्वाचन गतिविधिका कारण विकास आयोजना प्रभावित भएको तर्क गर्दै आएका छन्। कर्णाली प्रदेश सरकारले आगामी आर्थिक वर्षका लागि पनि बजेट कार्यान्वयन क्षमता सुधार गर्ने प्रतिबद्धता जनाएको छ। तर हालको तथ्यांकले विकास बजेट खर्च अझै प्रदेश सरकारको प्रमुख चुनौतीको रूपमा रहेको देखाएको छ।

यो पनि पढ्नुहोस: काभ्रे बस दुर्घटना : मृतकको सम्झनामा रोशी गाउँपालिकाले शुक्रबार शोक बिदा दिने,  इरानमा लगानी बढाउन ३०० अर्ब डलरको कोष प्रस्ताव,  केन्द्रले कर्णालीमा अनुदान बढायो, प्रमुख चुनौती कार्यान्वयन, अमेरिका पठाउने बहानामा ३८ लाख ठगी गर्ने महिला पक्राउ, फ्लाई दुबईलाई पोखरा–दुबई सिधा उडान अनुमति, पर्यटन व्यवसायी उत्साहित,   भारतीय विदेशमन्त्रीसँग परराष्ट्रमन्त्री शिशिर खनालले भने– नेपाल सरकारसँग कुनै पुरानो बोझ छैन,  पर्यटन प्रवर्धन र आगन्तुकहरुको लागि Tarevir.com को सुरुवात